چرا قهرمان‌ها از سینمای ایران رفتند؟

قصه‌های دلنشین بسیاری در سینما وجود دارند که ما با آن همذات‌پنداری می‌کنیم اما سینمای ایران به بهانه‌ی باورپذیربودن شخصیت‌ها، از سیاهی و سفیدی مطلق به سمت شخصیت‌های خاکستری پیش می‌رود.

به گزارش ستاره ها و به نقل از ایلنا؛ قهرمان‌پروری و خلق قهرمان در سینما از جذابیت‌های همیشگی پرده نقره‌ای به حساب می‌آید، قهرمانانی که توانسته‌اند به تنهایی بار فروش یک فیلم را به دوش بکشند و مردم را به سالن‌های سینما بیاورند.

از سینمای کلاسیک تا سینمای مدرن امروز، قهرمانان فراوانی روی پرده سینماها ظاهر شدند و در قلب مخاطبان جای باز کردند.

بیشتر بار قهرمان‌سازی و قهرمان‌پروری هنر هفتم ایران را باید به مسعود کیمیایی نسبت داد

کارنامه حضور قهرمانان در سینمای ایران چندان قابل قبول نیست، می‌توان ادعا کرد که قهرمانان در سینمای پیش از انقلاب شرایط و روزگار بهتری داشتند.

تردیدی وجود ندارد که بیشتر بار قهرمان‌سازی و قهرمان‌پروری هنر هفتم ایران را باید به مسعود کیمیایی نسبت داد. کارکترهایی که یک تنه در برابر ظالم ایستادگی می‌کردند و در راه آرمان‌های خود فدا می‌شدند. از این رو می‌توان قهرمان‌پروری را ویژگی اصلی سینمای این کارگردان دانست که هیچگاه از آن غافل نبوده است.

عصر طلایی حضور قهرمانان در سینمای ایران

اما عصر طلایی حضور قهرمانان در سینمای پس از انقلاب به دهه ۶۰ بازمی‌گردد. قهرمانانی که به واسطه جنگ هشت‌ساله ایران و عراق روی پرده نقره‌ای ظاهر شدند اما حیات آن‌ها هم چندان طولانی نبود و در اواسط دهه ۷۰ ناپدید شدند.

اگرچه فیلمسازان ایرانی تلاش کردند تا در مقاطع مختلف باردیگر قهرمانان را روانه پرده نقره‌ای کنند اما بیشترشان در این راه شکست خوردند.

حضور قهرمانان در سینمای ایران کوتاه است
مهرداد خوشبخت (کارگردان و فیلمنامه‌نویس و تدوینگر) در ارتباط با چرایی عدم خلق قهرمان در سینمای ایران توضیح داد:

حضور قهرمانان در سینمای ایران بسیار کوتاه است؛ البته باید گفت که سینمایی قهرمان‌پرور داشته‌ایم اما در سال‌های اخیر به حذف آن‌ها دچار شده‌ایم چراکه آقایان جمشید هاشم‌پور و به نوعی فرامرز قریبیان در دهه ۶۰ به عنوان قهرمانان سینمای ایران شناخته می‌شدند.

به طور متوسط حدود ۷۰ فیلم سالانه در سینمای ایران ساخته می‌شود که درصد ناچیزی از این آثار قهرمان‌پروری می‌کنند. به همین دلیل نمی‌توان گفت که سینمای پس از انقلاب ایران قهرمان‌پرورانه است.

قهرمان‌پروری در سینمای ایران سیاستی کنترل شده است

به گفته برخی از اهالی سینما، قهرمان‌پروری در سینمای ایران سیاستی کنترل شده است و مدیران فرهنگی تمایل چندانی به خلق قهرمان در سینما ندارند. اینطور به نظر می‌رسد، باور برخی بر این اصل استوار است که قهرمان‌پروری ناپسند است و در سینمای امروز جایگاهی ندارد.

به گفته خوشبخت، مدیران اسبق وزارت ارشاد مانعی برای قهرمان‌پروری بودند. مصاحبه‌ای از زبان آقایان فخرالدین انوار و محمد بهشتی در ارتباط با عدم تمایل وزارت ارشاد برای قهرمان‌پروری در سینمای ایران شنیده‌ام.

همچنین فیلمسازانی که در گذشته فعالیت می‌کردند به این موضوع اشاره کرده‌اند که مدیران ارشاد نمی‌خواستند تا قهرمان در سینمای ایران چه از منظر تیپ‌سازی و چه از وجه ایدئولوژیک عَلَم شود و دنباله‌رو داشته باشد.

قهرمان بخشی از ماهیت سینما

می‌شود گفت قهرمان دوستی روزگاری در ذات انسان و سینما وجود داشته و مخاطب دلش می‌خواست در فیلم‌ها قهرمان ببیند و با انسان‌هایی فراتر از تصور مواجه شود.

امکان بازگشت قهرمان به پرده نقره‌ای

مهرداد خوشبخت: به طور قطع می‌توان قهرمان را به سینمای ایران بازگرداند. هنوز هم مردم در سراسر دنیا به دنبال قهرمان هستند، این قهرمان می‌تواند خواه جنبه‌ای «فیزیکی» داشته باشد که در فیلم‌های اکشن دیده می‌شود و خواه جنبه‌ای معنوی که به صورت منجی ظاهر می‌شود.

اما در کل ذات قهرمان‌دوستی در ذات بشر وجود دارد. اگر یک فیلم قهرمان‌پرور به خوبی ساخته شود، مردم با آن هم‌ذات‌پنداری می‌کنند و به تماشای آن اثر سینمایی در سالن‌های سینما خواهند نشست.

فکر می‌کنم، مشکل سانسور در مبحث فقدان قهرمان در سینمای ایران اولویت چندانی ندارد بلکه در مواردی دیگر مستتر است. یکی از این مشکلات خود ما فیلمسازان هستیم که به دنبال چنین موضوع‌هایی نمی‌رویم.

اگر فیلمسازان به سمت ساخت فیلم‌های قهرمان‌پرور بروند که مورد اقبال مردم قرار می‌گیرد، وزارت ارشاد نیز مخالفتی نخواهد داشت.

ضدقهرمان‌هایی که جای قهرمان را گرفتند

قهرمانان آثار سینمای اجتماعی ایران به جز فیلم‌های قدیمی مسعود کیمیایی و برخی از آثار رخشان بنی‌اعتماد که قهرمانان برانگیزاننده هستند، قهرمان در معنای کلاسیک نیستند بلکه در آنها ضد قهرمان حضور پررنگی دارد.

حال که سینمای اجتماعی در این روزها طرفداران زیادی برای خود دست و پا کرده؛ به نظر می‌رسد، فیلمسازان این دست آثار بیش از پیش ضدقهرمانان را در آثار خود بولد می‌کنند.

خوشبخت: سینما، «بدمَن‌»‌هایی دارد که شخصیت منفی هستند، برای مثال قاتل‌هایی که بدون هیچ دلیلی آدم می‌کشند. برخی از کاراکترها نیز برای دفاع از وطن خود شخصی را می‌کشند، اگرچه هر دو نفر قاتل هستند اما شخصی که در دفاع از سرزمین خود کسی را به قتل رسانده، می‌تواند قهرمانی مثبت باشد.

قهرمان در سینمای هالیوود و بالیوود هنوز وجود دارد و تماشاگر همواره نسبت به شخصیت داستان غبطه می‌خورد و خود را به جای او تصور می‌کند اما مدت‌هاست که در سینمای ایران از قهرمان خبری نیست.

حال آنکه به اعتقاد برخی؛ برای حضور قهرمان در سینمای ایران نیاز به «سوپرمَن» نیست، قصه‌های دلنشین بسیاری در سینما وجود دارند که ما با آن همذات‌پنداری می‌کنیم اما سینمای ایران به بهانه‌ی باورپذیربودن شخصیت‌ها، از سیاهی و سفیدی مطلق به سمت شخصیت‌های خاکستری پیش می‌رود.

0 0 رأی
رأی به مطلب
دیگر مطالب
دنبال کردن
اطلاع از
0 نظر
Inline Feedbacks
View all comments

Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (1) in /home/setarehne/domains/setarehnews.com/public_html/wp-includes/functions.php on line 5107

Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (1) in /home/setarehne/domains/setarehnews.com/public_html/wp-includes/functions.php on line 5107

Notice: ob_end_flush(): failed to send buffer of zlib output compression (1) in /home/setarehne/domains/setarehnews.com/public_html/wp-content/plugins/really-simple-ssl/class-mixed-content-fixer.php on line 110